# Chirurgia jednego dnia — dla kogo, jak wygląda kwalifikacja i powrót do domu

- Adres: https://poligon.cmmedicos.pl/chirurgia-jednego-dnia-dla-kogo-przygotowanie/
- Opublikowano: 2026-10-22
- Kategoria: Poradnik
- Ostatnia zmiana: 2026-10-22
- Status: tekst w weryfikacji przez klinikę — fragmenty niepotwierdzone zostały pominięte
- Źródło: Centrum Medyczne MEDICOS, ul. Onyksowa 12, 20-582 Lublin, tel. 81 740 84 20

> Chirurgia jednego dnia: dla kogo, jak wygląda kwalifikacja anestezjologiczna, kiedy tryb jednodniowy nie jest wskazany i jak przygotować powrót do domu.

> Treść informacyjna. Zasady obowiązujące przed konkretnym zabiegiem, np. czas postu i odstawienie leków, podaje lekarz kwalifikujący. Jego zalecenia są ważniejsze niż ogólne informacje z artykułu.

Chirurgia jednego dnia (CJD) to tryb, w którym pacjent zostaje przyjęty, operowany i wypisany do domu w ciągu jednej doby. Polskie przepisy określają leczenie jednego dnia jako udzielanie świadczeń „z zamiarem zakończenia ich udzielania w okresie nieprzekraczającym 24 godzin” [1]. W tym trybie wykonuje się wiele zabiegów, np. z zakresu ortopedii, chirurgii ogólnej i naczyniowej, laryngologii, okulistyki i ginekologii. Nie każdy pacjent i nie każdy zabieg się do niego nadaje.

## Dla kogo jest chirurgia jednego dnia

Według wytycznych brytyjskich towarzystw anestezjologów i chirurgii jednego dnia (2019) o kwalifikacji decyduje **stan zdrowia oceniony w czasie kwalifikacji przedoperacyjnej**, a nie sztywne granice wieku, masy ciała czy klasy ASA [3][4]. Osoby ze stabilnymi chorobami przewlekłymi, np. cukrzycą, astmą czy padaczką, często dobrze nadają się do tego trybu, bo zabieg w mniejszym stopniu zaburza ich codzienne leczenie [3][4].

W polskich materiałach dydaktycznych z anestezjologii podaje się, że w trybie jednodniowym operuje się głównie pacjentów w stanie ogólnym ASA 1 i 2, a w wybranych przypadkach ASA 3 [5]. Klasyfikacja ASA opisuje ogólny stan zdrowia przed znieczuleniem: od pacjenta zdrowego (ASA 1) po pacjenta z ciężką chorobą ogólnoustrojową (ASA 3 i wyżej).

Muszą być spełnione także **warunki społeczne** [3][4]:

- pacjent rozumie planowany zabieg i zalecenia pooperacyjne oraz zgadza się na tryb jednodniowy,
- po większości zabiegów w znieczuleniu ogólnym **dorosła, odpowiedzialna osoba odbiera pacjenta i pozostaje z nim przez pierwsze 24 godziny**,
- w domu są warunki do odpoczynku i jest dostęp do telefonu.

## Kiedy pobyt jednodniowy nie jest wskazany

Lekarz może zaproponować inny tryb, np. pobyt w szpitalu, gdy [3][5]:

- choroby współistniejące są **niewyrównane**, np. niestabilna choroba wieńcowa, niewyrównana niewydolność serca, źle kontrolowana cukrzyca,
- zabieg wiąże się z dużym ryzykiem krwawienia, silnym bólem pooperacyjnym, który wymaga leków dożylnych, albo długim unieruchomieniem,
- pacjent nie ma osoby, która odbierze go i zostanie z nim po zabiegu,
- pacjent nie może przestrzegać zaleceń, np. przyjmować leków lub zgłosić niepokojących objawów.

Część zabiegów kwalifikuje się do trybu jednodniowego tylko w znieczuleniu miejscowym. [Kryteria wykluczenia stosowane w MEDICOS: DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ]

## Kwalifikacja przed zabiegiem

Kwalifikacja składa się zwykle z dwóch części:

1. **Kwalifikacja chirurgiczna** — lekarz operujący ocenia wskazania, omawia przebieg zabiegu, ryzyko, możliwe powikłania i inne metody leczenia, także leczenie zachowawcze.
2. **Kwalifikacja anestezjologiczna** — anestezjolog ocenia stan zdrowia, przyjmowane leki i wyniki badań, wybiera rodzaj znieczulenia i przekazuje zalecenia przed zabiegiem [3].

Przygotuj na wizytę:

- **pełną listę leków**, także dostępnych bez recepty, oraz **suplementów i ziół**. Niektóre z nich, np. czosnek, miłorząb i dziurawiec, mogą wpływać na krzepnięcie lub znieczulenie [6]. Więcej piszemy w artykule o suplementach,
- dokumentację chorób przewlekłych i wypisy ze szpitala,
- informacje o wcześniejszych znieczuleniach i ich przebiegu.

**Leków przeciwkrzepliwych i przeciwpłytkowych nie odstawia się samodzielnie.** Sposób postępowania ustala lekarz, w razie potrzeby z lekarzem prowadzącym.

Badania przed zabiegiem (np. morfologia, EKG) zleca się zależnie od wieku, chorób i rodzaju zabiegu. [Zakres badań wymaganych w MEDICOS i kto je wykonuje: DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ]

## Przygotowanie w dniu zabiegu

- **Post.** Według wytycznych Europejskiego Towarzystwa Anestezjologii i Intensywnej Terapii dorośli przed zabiegiem planowym nie spożywają posiłków przez 6 godzin, a klarowne płyny (np. woda, herbata bez mleka) mogą pić do 2 godzin przed znieczuleniem [7]. Wytyczne te są obecnie aktualizowane. Z zapowiedzi zespołu ESAIC wynika m.in., że po ciężkostrawnym, tłustym posiłku przerwa może być dłuższa [7]. Materiały NHS podkreślają, że pacjent dostaje od placówki indywidualne zalecenie, kiedy przestać jeść i pić [2]. **Obowiązują zalecenia otrzymane w placówce.** [Zasady postu w MEDICOS: DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ]
- Stałe leki przyjmuj zgodnie z zaleceniem anestezjologa. Niektóre przyjmuje się rano popijając łykiem wody, a inne odstawia się wcześniej.
- Zdejmij biżuterię, w tym kolczyki i pierścionki, i usuń lakier hybrydowy, jeśli tak zalecono.
- Zabierz dokument tożsamości, skierowanie lub kartę kwalifikacji, wyniki badań i listę leków.

## Po zabiegu: wypis i powrót do domu

Pacjenta wypisuje się, gdy jest przytomny, ma stabilne parametry, ból jest opanowany lekami doustnymi, a nudności nie utrudniają przyjmowania płynów. [Kryteria wypisu MEDICOS: DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ]

Po znieczuleniu ogólnym lub po lekach uspokajających przez **co najmniej 24 godziny** [2][3]:

- nie prowadź samochodu ani roweru i nie obsługuj maszyn,
- nie pij alkoholu,
- nie podejmuj ważnych decyzji i nie podpisuj ważnych dokumentów, bo ocena sytuacji może być zaburzona [2],
- **nie zostawaj sam/sama** — potrzebna jest obecność dorosłej osoby [2][3].

Typowe przemijające dolegliwości po znieczuleniu ogólnym to senność, ból gardła lub chrypka, nudności, dreszcze i przejściowe trudności z koncentracją. Zwykle ustępują w ciągu kilku minut do kilku godzin [2].

Pacjent powinien otrzymać **pisemne zalecenia**: jak przyjmować leki przeciwbólowe, jak pielęgnować ranę, kiedy przyjść na kontrolę lub zdjęcie szwów i pod jaki numer dzwonić z pytaniami. [Numer kontaktowy po zabiegu: DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ]

## Korzyści i ograniczenia trybu jednodniowego

| Korzyści | Ograniczenia i ryzyko |
| --- | --- |
| Krótki pobyt i powrót do własnego otoczenia tego samego dnia [3] | Nie dla wszystkich pacjentów i zabiegów: wymaga stabilnego stanu zdrowia [3][5] |
| Mniejsze zaburzenie codziennego leczenia chorób przewlekłych [3][4] | Wymaga opieki dorosłej osoby przez pierwszą dobę [3][4] |
| Krótszy kontakt ze środowiskiem szpitalnym | Część pacjentów wymaga nieplanowanego pozostania na noc lub przyjęcia do szpitala, np. z powodu bólu, nudności lub krwawienia. [Odsetek w MEDICOS: DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ] |
| | Powikłania mogą pojawić się po wypisie, dlatego potrzebne są jasne instrukcje i kontakt [2] |

Rzadkie, ale możliwe powikłania znieczulenia ogólnego to m.in. ciężka reakcja alergiczna, zaburzenia oddychania, uszkodzenie zębów przez rurkę intubacyjną, uszkodzenie nerwów oraz dłużej utrzymujące się splątanie, zwłaszcza u osób starszych [2]. Anestezjolog omawia je w czasie kwalifikacji.

## Kiedy pilnie do lekarza / 112 po powrocie do domu

Dzwoń pod **112**, jeśli wystąpi:

- duszność, ból w klatce piersiowej, odkrztuszanie krwi,
- utrata przytomności, drgawki, nagłe splątanie,
- obfite krwawienie z rany, którego nie da się zatamować uciskiem.

Skontaktuj się **niezwłocznie** z placówką, w której był zabieg, lub poza godzinami jej pracy zgłoś się na SOR, jeśli pojawi się:

- gorączka, dreszcze,
- ból, którego nie zmniejszają zalecone leki,
- narastający obrzęk, zaczerwienienie, ropna lub cuchnąca wydzielina z rany,
- uporczywe wymioty uniemożliwiające picie,
- brak oddawania moczu przez wiele godzin,
- bolesny obrzęk łydki [2][8].

Centrum Medyczne MEDICOS nie prowadzi szpitalnego oddziału ratunkowego. [Lista objawów alarmowych: DO POTWIERDZENIA PRZEZ RECENZENTA]

## Najczęstsze pytania

**Czy mogę wrócić do domu taksówką sam/sama?** Po znieczuleniu ogólnym zwykle nie. Wytyczne zalecają, aby pacjenta odebrała i została z nim dorosła, odpowiedzialna osoba [2][3].

**Czy przed zabiegiem mogę pić wodę?** Wytyczne europejskie dopuszczają klarowne płyny do 2 godzin przed znieczuleniem [7], ale obowiązują zalecenia placówki.

**Jestem po sześćdziesiątce i mam cukrzycę. Czy mogę być operowany w trybie jednodniowym?** Wiek i stabilna choroba przewlekła same w sobie nie wykluczają trybu jednodniowego. Decyduje ocena stanu zdrowia w czasie kwalifikacji [3][4].

**Co jeśli po zabiegu poczuję się gorzej i nie będę mógł wrócić do domu?** Wtedy lekarz może zdecydować o pozostaniu na obserwacji lub przekazaniu do szpitala. [Procedura MEDICOS w takiej sytuacji: DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ]

## Źródła

1. NHS. General anaesthesia.
2. Bailey C.R. i wsp. Guidelines for day-case surgery 2019: Guidelines from the Association of Anaesthetists and the British Association of Day Surgery. Anaesthesia 2019;74(6):778–792. ;
3. Centre for Perioperative Care — Day surgery (materiały).
4. Uniwersytet Jagielloński CM, Zakład Anestezjologii — materiały dydaktyczne (kwalifikacja do zabiegów jednodniowych).
5. Ang-Lee M.K. i wsp. Herbal medicines and perioperative care. JAMA 2001;286(2):208–216. ; Hatfield J. i wsp. Dietary supplements and bleeding. 2022.
6. Smith I. i wsp. Perioperative fasting in adults and children: guidelines from the European Society of Anaesthesiology. Eur J Anaesthesiol 2011. ; ESAIC:
7. NHS. Deep vein thrombosis (DVT).

**Mapa twierdzeń → źródła:** definicja [1] i materiały ZPP o projekcie zmian (); kwalifikacja [3][4][5]; warunki społeczne [3][4]; post [2][7]; zalecenia po znieczuleniu [2][3]; powikłania znieczulenia [2]; suplementy [6].
