# Operacja zaćmy (fakoemulsyfikacja z wszczepieniem soczewki) - Adres: https://poligon.cmmedicos.pl/operacja-zacmy/ - Ostatnia zmiana: 2026-11-01 - Status: tekst w weryfikacji przez klinikę — fragmenty niepotwierdzone zostały pominięte - Źródło: Centrum Medyczne MEDICOS, ul. Onyksowa 12, 20-582 Lublin, tel. 81 740 84 20 > Zaćma: kiedy rozważa się operację, jak przebiega fakoemulsyfikacja w znieczuleniu miejscowym, zalecenia po zabiegu, możliwe powikłania i objawy alarmowe. ## Czym jest zaćma i zabieg Zaćma to zmętnienie soczewki oka, które powoduje stopniowe pogorszenie widzenia: zamglony obraz, gorsze widzenie przy jaskrawym świetle lub w nocy, olśnienia, blaknięcie kolorów, częste zmiany okularów. Najczęściej wiąże się z wiekiem, ale może też wynikać m.in. z cukrzycy, stosowania glikokortykosteroidów czy urazu oka. [1][2][3] Jedynym skutecznym leczeniem zaćmy jest operacja. Krople mające spowalniać zmętnienie nie mają dobrze udokumentowanej skuteczności. Obecnie standardem jest **fakoemulsyfikacja**: chirurg przez małe nacięcie rozbija zmętniałą zawartość soczewki ultradźwiękami i usuwa ją, a w pozostawionej torebce soczewki umieszcza zwijaną sztuczną soczewkę wewnątrzgałkową. [2][3] ## Wskazania Operację rozważa się, gdy zaćma pogarsza widzenie na tyle, że utrudnia codzienne funkcjonowanie – czytanie, prowadzenie samochodu, pracę, poruszanie się – a zmiana okularów nie pomaga. Wytyczne NICE zalecają, by dostępu do operacji nie ograniczać na podstawie samego wyniku badania ostrości wzroku. Istnieją też wskazania medyczne, np. gdy zaćma utrudnia leczenie innych chorób oka. [1][3][4] ## Kiedy zabieg nie jest wskazany – alternatywy We wczesnym okresie, gdy zaćma nie przeszkadza w życiu codziennym, wystarczają kontrole okulistyczne, dobór okularów i lepsze oświetlenie. Operacja nie poprawi widzenia, jeśli jego przyczyną są inne choroby oka (np. zwyrodnienie plamki, jaskra, choroby siatkówki) – okulista ocenia to przed kwalifikacją. [1][2][4] ## Kwalifikacja i przygotowanie Okulista bada oko po rozszerzeniu źrenicy. Przed zabiegiem wykonuje się pomiary oka (m.in. długości gałki ocznej i krzywizny rogówki), które pozwalają dobrać moc sztucznej soczewki. Warto omówić z lekarzem, czy celem jest dobre widzenie do dali (wtedy zwykle potrzebne są okulary do czytania), czy inne rozwiązanie. Przy zabiegu w znieczuleniu miejscowym zwykle można normalnie jeść i pić. [1][3][4] ## Przebieg i znieczulenie Zabieg wykonuje się zwykle w znieczuleniu miejscowym – kroplami, żelem lub iniekcją. Pacjent jest przytomny, ale nie powinien odczuwać bólu. Do oka zakrapla się leki rozszerzające źrenicę. Operacja trwa zwykle 20–45 minut (sama faza chirurgiczna bywa krótsza). Nacięcie jest na tyle małe, że zwykle nie wymaga szwów. Pacjent wraca do domu w dniu zabiegu – nie może sam prowadzić samochodu. [1][3] ## Po zabiegu i rekonwalescencja - przez kilka godzin widzenie jest nieostre (rozszerzona źrenica); poprawa następuje zwykle w ciągu kilku dni, [1] - przez około 4 tygodnie stosuje się zalecone krople, [1] - przez pierwsze dni mogą występować swędzenie, uczucie ciała obcego, łzawienie, światłowstręt (wg dotychczasowego opisu MEDICOS); światło może wydawać się jaśniejsze niż zwykle, [1] - nie należy trzeć oka; na zewnątrz można nosić okulary lub osłonę, w słońcu – okulary przeciwsłoneczne, [1][3] - kolory mogą wydawać się jaśniejsze, bo nowa soczewka jest przejrzysta (informacja z dotychczasowego opisu MEDICOS – do potwierdzenia przez okulistę), - prowadzić samochód można dopiero, gdy widzenie spełnia wymagania – po decyzji lekarza, [1] - nowe okulary dobiera się po ustabilizowaniu się widzenia – recepta może być inna niż przed zabiegiem. [1] ## Możliwe powikłania Jak każda operacja, zabieg wiąże się z ryzykiem. Należą do nich m.in.: [1][2][4] - **zmętnienie tylnej torebki** (tzw. zaćma wtórna) – może pojawić się miesiące lub lata po operacji; leczy się je zabiegiem laserowym, bez ponownej operacji, - stan zapalny, podwyższone ciśnienie w oku, obrzęk rogówki lub plamki, - przemieszczenie soczewki, - **odwarstwienie siatkówki** – rzadkie, wymaga pilnego leczenia, - **zakażenie wnętrza oka** – bardzo rzadkie, ale poważne, wymaga pilnego leczenia, - utrzymująca się wada wzroku wymagająca okularów. Według polskiego źródła dobre wyniki uzyskuje się w około 90% przypadków; brak poprawy często wynika ze współistniejących chorób oka, a groźne powikłania są rzadkie. [2] ## Kiedy pilnie do lekarza Pilny kontakt z okulistą lub SOR okulistycznym, gdy pojawi się: **nagłe pogorszenie widzenia, narastający ból oka, nasilające się zaczerwienienie**, nagły wysyp „mętów” lub błysków światła, ciemna kurtyna lub cień przesuwający się w polu widzenia. Mogą to być objawy zakażenia lub odwarstwienia siatkówki. [1] ## NFZ / odpłatnie ## FAQ ### Czy operacja zaćmy boli? Zabieg wykonuje się w znieczuleniu miejscowym. Pacjent jest przytomny i może odczuwać dotyk lub ucisk; znieczulenie ma zapobiegać bólowi. Po zabiegu przez kilka dni może występować dyskomfort. [1][3] ### Czy po operacji będę potrzebować okularów? Często tak – zwykle do czytania, jeśli wszczepiono soczewkę jednoogniskową ustawioną do dali. Rodzaj soczewki omawia się przed zabiegiem. [1][3] ### Czy zaćma może wrócić? Sama zaćma nie odrasta, ale może pojawić się zmętnienie tylnej torebki soczewki, które leczy się laserem. [1][2] ### Czy oba oczy operuje się jednocześnie? --- *Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. O wskazaniach, metodzie i przygotowaniu decyduje lekarz po badaniu. W stanach nagłych dzwoń pod 112 lub zgłoś się na SOR – Centrum Medyczne MEDICOS nie jest szpitalnym oddziałem ratunkowym.* ## Źródła 1. NHS – Cataract surgery: (znieczulenie miejscowe, 20–45 min, krople ok. 4 tyg., zalecenia, powikłania, PCO, objawy alarmowe) 2. Medycyna Praktyczna (mp.pl) – Zaćma: objawy, operacja i zalecenia po zabiegu: (fakoemulsyfikacja, krople bez udokumentowanej skuteczności, powikłania) 3. NHS – Cataracts: (objawy, czynniki ryzyka: wiek, steroidy, uraz, cukrzyca; decyzja o operacji zależna od wpływu na życie) 4. NICE NG77 – Cataracts in adults: management: (kwalifikacja nie tylko na podstawie ostrości wzroku, informacja o ryzyku i soczewkach) ## Podobne zabiegi - [Ginekomastia – diagnostyka i leczenie operacyjne](https://poligon.cmmedicos.pl/ginekomastia/) - [Przepukliny u dorosłych – operacja przepukliny pachwinowej](https://poligon.cmmedicos.pl/przepukliny/) - [Stulejka u dorosłych – leczenie zachowawcze, plastyka napletka, obrzezanie](https://poligon.cmmedicos.pl/stulejka-u-doroslych/)