# Chirurgia stomatologiczna

- Adres: https://poligon.cmmedicos.pl/stomatologia/chirurgia-stomatologiczna/
- Ostatnia zmiana: 2026-11-01
- Status: tekst w weryfikacji przez klinikę — fragmenty niepotwierdzone zostały pominięte
- Źródło: Centrum Medyczne MEDICOS, ul. Onyksowa 12, 20-582 Lublin, tel. 81 740 84 20

> Usuwanie zębów, w tym zatrzymanych, resekcja wierzchołka korzenia, hemisekcja, zabiegi tkanek miękkich, odbudowa kości. Przebieg, gojenie, powikłania.

## Czym jest chirurgia stomatologiczna

- **usunięcie zęba (ekstrakcja)**: gdy zęba nie da się zachować leczeniem zachowawczym, kanałowym ani protetycznym, a także usuwanie zębów zatrzymanych, np. ósemek, gdy powodują dolegliwości lub stany zapalne,
- **resekcja wierzchołka korzenia**: odcięcie końcowego fragmentu korzenia wraz z usunięciem zmiany zapalnej wokół wierzchołka i zwykle wsteczne uszczelnienie kanału. Stosuje się ją, gdy ponowne leczenie kanałowe nie jest możliwe lub nie przyniosło wygojenia,
- **hemisekcja**: usunięcie jednego korzenia zęba wielokorzeniowego wraz z odpowiadającą mu częścią korony, gdy jednego korzenia nie da się wyleczyć. Pozostałą część odbudowuje się protetycznie,
- **odsłonięcie zęba zatrzymanego** w celu wprowadzenia go do łuku zębowego, we współpracy z ortodontą,
- **korekta (podcięcie) wędzidełka** wargi lub języka, gdy wpływa ono na przyzębie, mowę albo leczenie ortodontyczne,
- **plastyka wyrostka zębodołowego**: ukształtowanie kości i błony śluzowej przed wykonaniem protezy,
- **zamknięcie połączenia ustno-zatokowego**, które może powstać po usunięciu górnego zęba trzonowego lub przedtrzonowego,
- **wycięcie zmiany błony śluzowej** z badaniem histopatologicznym,
- **odbudowa kości po usunięciu zęba**, np. przed planowanym implantem, z użyciem kości własnej, materiałów kościozastępczych i błon zaporowych.

## Kiedy zabieg nie jest wskazany, alternatywy

W miarę możliwości dąży się do zachowania zęba. Przed ekstrakcją rozważa się leczenie kanałowe, ponowne leczenie kanałowe lub resekcję. Zęby zatrzymane bez objawów i bez zmian w badaniu bywają tylko obserwowane. Zabiegi planowe odracza się przy ostrych stanach ogólnych. Szczególnej oceny wymagają: leki przeciwkrzepliwe i przeciwpłytkowe, leczenie lekami antyresorpcyjnymi (np. bisfosfonianami), przebyta radioterapia głowy i szyi, niewyrównana cukrzyca i ciąża.

## Kwalifikacja i przygotowanie

Lekarz zbiera wywiad (choroby, leki, uczulenia), bada pacjenta i wykonuje zdjęcie RTG, a przy zębach zatrzymanych lub planowaniu kości często tomografię stożkową (CBCT). **Nie należy samodzielnie odstawiać leków przeciwkrzepliwych.** Postępowanie ustala lekarz, w razie potrzeby z lekarzem prowadzącym.

## Przebieg i znieczulenie

Większość zabiegów wykonuje się w znieczuleniu miejscowym. Proste usunięcie zęba trwa zwykle kilka minut, a usunięcie zęba zatrzymanego lub resekcja dłużej. Przy rozległych zabiegach lub u pacjentów, którzy nie mogą współpracować, możliwe jest leczenie w znieczuleniu ogólnym (zob. osobna strona). Szwy bywają wchłanialne lub zdejmowane po kilku dniach.

## Po zabiegu i rekonwalescencja

Na przykładzie usunięcia zęba mądrości:

- ból i obrzęk zwykle zaczynają się zmniejszać po 1–2 dniach, a dolegliwości mogą trwać do około 2 tygodni,
- możliwe są zasinienie policzka i ograniczenie rozwierania ust,
- zaleca się leki przeciwbólowe według zaleceń, miękkie pokarmy, delikatną higienę, unikanie palenia, alkoholu i gorących napojów. Nie należy wypłukiwać skrzepu z zębodołu,
- przy niewielkim krwawieniu: ucisk jałowym gazikiem przez co najmniej 10 minut,

## Możliwe powikłania

- **suchy zębodół**: bolesne zapalenie zębodołu po utracie skrzepu,
- zakażenie, krwawienie,
- uszkodzenie nerwu (zaburzenia czucia wargi, brody lub języka, zwykle przemijające, rzadko trwałe), szczególnie przy dolnych ósemkach,
- połączenie ustno-zatokowe po usunięciu górnych zębów bocznych,
- złamanie korzenia, uszkodzenie zęba sąsiedniego,
- po resekcji: brak wygojenia zmiany. W metaanalizie odsetek powodzeń mikrochirurgii endodontycznej (mikroskop, narzędzia ultradźwiękowe) wynosił około 94%, a metody tradycyjnej około 59%. W nowszym badaniu odsetek po roku wyniósł 93,5%. Wynik zależy od techniki, zęba i przypadku, a danych długoterminowych jest mniej,
- u osób leczonych lekami antyresorpcyjnymi lub po radioterapii: ryzyko martwicy kości szczęk.

## Kiedy pilnie do lekarza po zabiegu

Skontaktuj się z dentystą, jeśli krwawienie nie ustaje mimo ucisku, ból i obrzęk narastają po 2–3 dniach, pojawi się nieprzyjemny smak, gorączka, ropny wyciek albo drętwienie utrzymujące się po ustąpieniu znieczulenia. Przy wrażeniu przechodzenia powietrza lub płynów z jamy ustnej do nosa nie wydmuchuj nosa i zgłoś się do lekarza. **Szybko narastający obrzęk szyi lub dna jamy ustnej, duszność albo trudności w połykaniu** to wskazanie do wezwania **112**.

## NFZ czy odpłatnie

## FAQ

**Czy usunięcie ósemki jest zawsze konieczne?** Nie. Ósemki bez objawów i zmian często tylko się obserwuje. O usunięciu decyduje lekarz.

**Czy mogę przyjmować leki przeciwkrzepliwe przed zabiegiem?** Nie odstawiaj ich samodzielnie. Poinformuj lekarza, który ustali postępowanie.

**Ile trwa gojenie po usunięciu zęba?** Dolegliwości zwykle wyraźnie zmniejszają się w ciągu kilku dni, a do około 2 tygodni. Kość goi się dłużej.

**Czym jest resekcja i czy zawsze się udaje?** To zabieg chirurgiczny na wierzchołku korzenia. Ma wysoki, ale nie stuprocentowy odsetek wygojeń.

---

*Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie zastępuje konsultacji lekarskiej, diagnozy ani leczenia. Decyzję o leczeniu podejmuje lekarz dentysta po zbadaniu pacjenta.*

## Źródła

1. NHS, Wisdom tooth removal: (przebieg, gojenie do 2 tygodni, zalecenia, suchy zębodół, zakażenie, uszkodzenie nerwu, objawy alarmowe)
2. Oral Health Foundation, Wisdom teeth: (wskazania do usunięcia, obserwacja)
3. Yamada M i wsp., Critical Factors Affecting Outcomes of Endodontic Microsurgery: A Retrospective Japanese Study, Dent J (Basel) 2024: (93,5% powodzeń po roku, czynniki rokownicze)
4. mp.pl, Leczenie kanałowe: (dążenie do zachowania zęba, leczenie zmian okołowierzchołkowych)
5. mp.pl, Podniesienie dna zatoki szczękowej: (odbudowa kości, przeciwwskazania, bisfosfoniany)
6. Platelet-rich fibrin as a therapeutic modality for oroantral communication closure: a systematic review and meta-analysis, Front Oral Health 2026: (połączenie ustno-zatokowe i metody zamknięcia)
7. Setzer FC i wsp., Outcome of endodontic surgery: a meta-analysis of the literature – part 1, J Endod 2010: (mikrochirurgia około 94% vs metoda tradycyjna około 59%)

## Podobne zabiegi

- [Stomatologia estetyczna](https://poligon.cmmedicos.pl/stomatologia/stomatologia-estetyczna/)
- [Implanty zębowe](https://poligon.cmmedicos.pl/stomatologia/implanty-zebowe/)
- [Ortodoncja – leczenie wad zgryzu](https://poligon.cmmedicos.pl/stomatologia/ortodoncja/)