Plastyka uszu odstających (otoplastyka)

Czym jest zabieg

Otoplastyka to operacja zmieniająca kształt małżowin usznych lub ich ustawienie względem głowy, najczęściej przy tzw. odstających uszach. Chirurg wykonuje cięcie na tylnej powierzchni małżowiny, modeluje chrząstkę (szwami, nacięciami lub usunięciem jej fragmentu) i zbliża ucho do głowy. Blizna znajduje się za uchem.

Wskazania

• odstające małżowiny uszne (nieprawidłowy kąt ustawienia),
• inne zniekształcenia kształtu małżowiny. Zakres ocenia lekarz.

Zabieg wykonuje się u dzieci i dorosłych. U dzieci często rozważa się go przed lub na początku wieku szkolnego.

Kiedy zabieg nie jest wskazany, alternatywy

• Dzieci poniżej 5 lat: ucho wciąż rośnie, a chrząstka jest zbyt miękka, by utrzymać szwy. Niektóre ośrodki operują dopiero od około 7. roku życia.
• Niemowlęta: w pierwszych miesiącach życia, zwykle przed ukończeniem 6. miesiąca, można próbować korekty kształtu bez operacji, za pomocą szynek ustawiających chrząstkę. Warto zapytać o to lekarza zaraz po urodzeniu dziecka.
• Ostre stany zapalne skóry lub ucha, niewyrównane choroby ogólne. Decyduje lekarz.

Alternatywą jest też rezygnacja z zabiegu. U dzieci ważne jest, aby operacji chciało samo dziecko, a nie tylko rodzice.

Kwalifikacja i przygotowanie

Konsultacja chirurgiczna obejmuje badanie małżowin, omówienie oczekiwań i ograniczeń. Przy znieczuleniu ogólnym potrzebna jest konsultacja anestezjologiczna. U dziecka zgodę wyrażają rodzice lub opiekunowie, a dziecko od 16. roku życia także samodzielnie (zgoda łączna) [DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ: procedura zgody i zakres badań].

Przebieg i znieczulenie

U dzieci zabieg wykonuje się zwykle w znieczuleniu ogólnym. U starszych dzieci i dorosłych możliwe jest znieczulenie miejscowe. Operacja trwa zwykle 1–2 godziny. Po znieczuleniu miejscowym pacjent zwykle wraca do domu tego samego dnia. Po zabiegu zakłada się opatrunek uciskowy (bandaż) wokół głowy, który chroni ucho w nowym położeniu.

W MEDICOS: lekarz wykonujący, rodzaj znieczulenia, minimalny wiek dziecka [DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ].

Po zabiegu i rekonwalescencja

Orientacyjne zakresy na podstawie źródeł:

• opatrunek i ewentualne szwy usuwa się zwykle po 5–10 dniach, chyba że szwy są wchłanialne,
• do zdjęcia bandaża nie myje się włosów i trzeba chronić go przed zamoczeniem,
• przez kilka tygodni (w źródłach około miesiąca) zaleca się noszenie opaski na uszy w nocy, aby ucho nie zagięło się podczas snu. W ciągu dnia opaskę nosi się według zaleceń chirurga,
• powrót do szkoły zwykle po 1–2 tygodniach,
• pływanie zwykle po 4–6 tygodniach,
• sporty kontaktowe zwykle po około 8 tygodniach.

Uszy mogą być tkliwe, zdrętwiałe i lekko zasinione przez kilka tygodni.

W MEDICOS: czas noszenia opatrunku i opaski [DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ: stary opis podawał zdjęcie opatrunku po 2 dniach i opaskę „bez przerwy” przez 4–6 tygodni].

Możliwe powikłania

• krwiak pod skórą małżowiny, który wymaga pilnej oceny,
• zakażenie rany, zapalenie chrząstki małżowiny,
• przetarcie skóry przez szwy lub ich wysunięcie się, tkliwość,
• asymetria uszu, nadmierna lub niedostateczna korekta,
• nawrót odstawania, czasem wymagający ponownego zabiegu,
• przerośnięta blizna lub bliznowiec,
• przejściowa sztywność małżowin,
• ogólne ryzyko: krwawienie, reakcja na leki znieczulające.

Kiedy pilnie do lekarza po zabiegu

Skontaktuj się z zespołem operującym, jeśli wystąpi: silny lub narastający ból jednego ucha, który może oznaczać krwiak, krwawienie przesiąkające opatrunek, gorączka, nieprzyjemny zapach lub wyciek spod opatrunku, zsunięcie się bandaża. W stanie nagłym dzwoń pod 112. CM MEDICOS nie jest SOR.

NFZ czy odpłatnie

Status finansowania otoplastyki w MEDICOS (NFZ u dzieci czy wyłącznie odpłatnie) [DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ].

Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie zastępuje konsultacji lekarskiej, diagnozy ani leczenia. Decyzję o zabiegu podejmuje lekarz po zbadaniu pacjenta i omówieniu ryzyka.

Data publikacji: [DO UZUPEŁNIENIA] · Data weryfikacji: 2026-10 · Recenzja medyczna: [DO UZUPEŁNIENIA — lekarz MEDICOS]

Źródła

1. NHS Wales 111, Ear reshaping: https://111.wales.nhs.uk/encyclopaedia/e/article/earreshaping (nie przed 5. r.ż., szynki u niemowląt przed 6. miesiącem, czas 1–2 godzin, opatrunek 5–10 dni, szkoła po 1–2 tygodniach, pływanie po 4–6 tygodniach, sport kontaktowy po około 8 tygodniach, powikłania)
2. Hull University Teaching Hospitals NHS, Otoplasty – Information for Parents (2024): https://hey.nhs.uk/patient-leaflet/otoplasty-information-for-parents (opaska nocna przez około miesiąc, bandaż, zasinienie przez kilka tygodni)
3. Alder Hey Children’s NHS FT, Prominent ears surgery (otoplasty): https://www.alderhey.nhs.uk/wp-content/uploads/2023/06/Prominent-Ears-Surgery-Otoplasty-Leaflet-PIAG-14.pdf (operacje zwykle u dzieci od 7. r.ż.)
4. American Society of Plastic Surgeons, Ear surgery: https://www.plasticsurgery.org/cosmetic-procedures/ear-surgery (ryzyko, kwalifikacja)