Operacje łąkotek – szycie i częściowe usunięcie łąkotki

Czym jest zabieg

Łąkotki to dwie chrzęstne struktury w kształcie półksiężyca, położone między kością udową a piszczelową. Amortyzują obciążenia i stabilizują kolano. Uszkodzenie może powstać nagle, przy urazie skrętnym, albo stopniowo, na podłożu zmian zwyrodnieniowych. Częstym objawem jest ból, obrzęk, ograniczenie ruchu, przeskakiwanie lub – przy niektórych typach rozdarcia – zablokowanie kolana. [1][2][3]

Operacje łąkotek wykonuje się zwykle artroskopowo. Możliwe są dwa główne rodzaje zabiegu: [1][2]

• szycie łąkotki – zszycie rozdarcia; preferowane, gdy pozwala na to typ i miejsce uszkodzenia, bo zachowuje łąkotkę,
• częściowa meniscektomia – usunięcie uszkodzonego fragmentu, gdy szycie nie rokuje wygojenia.

Wskazania

Leczenie operacyjne rozważa się przede wszystkim przy: [1][2][3]

• uszkodzeniach pourazowych, zwłaszcza u osób młodych i aktywnych, gdy rozdarcie nadaje się do szycia,
• zablokowaniu kolana przez przemieszczony fragment łąkotki,
• uszkodzeniach towarzyszących, np. więzadła krzyżowego przedniego,
• utrzymujących się objawach mimo prawidłowo prowadzonego leczenia zachowawczego.

Kiedy zabieg nie jest wskazany – alternatywy

Przy zwyrodnieniowych uszkodzeniach łąkotki (zwykle u osób po 35. roku życia, bez wyraźnego urazu) leczeniem pierwszego wyboru jest postępowanie zachowawcze: fizjoterapia, ćwiczenia wzmacniające, leki przeciwbólowe, odciążenie kolana i redukcja masy ciała przy nadwadze. Europejskie konsensusy ESSKA zalecają, by artroskopowej meniscektomii nie proponować jako pierwszego leczenia w tej grupie. Panel wytycznych BMJ (2017) zalecił, by u niemal wszystkich pacjentów z chorobą zwyrodnieniową kolana nie wykonywać artroskopii. [2][4][5]

Wiele rozdarć bez zablokowania i nawracającego obrzęku nie wymaga pilnej operacji – lekarz może zaproponować okres obserwacji i rehabilitacji. [3][6]

Kwalifikacja i przygotowanie

Ortopeda ocenia kolano w badaniu klinicznym. Najdokładniej łąkotki pokazuje rezonans magnetyczny, a RTG pomaga ocenić zmiany zwyrodnieniowe i oś kończyny. USG ma w ocenie łąkotek ograniczone znaczenie. Decyzję o metodzie leczenia podejmuje się na podstawie wywiadu, badania i obrazowania łącznie. [2][4]

Zakres badań przed znieczuleniem ustala lekarz kwalifikujący. [DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ]

Przebieg i znieczulenie

Lekarz wprowadza do kolana przez niewielkie nacięcia artroskop (kamerę) i narzędzia. Ocenia wszystkie struktury stawu, a następnie zszywa łąkotkę lub usuwa jej uszkodzony fragment. Ostateczną decyzję, czy szycie jest możliwe, często podejmuje się dopiero podczas artroskopii. Zabieg wykonuje się w znieczuleniu podpajęczynówkowym, ogólnym lub – rzadziej – miejscowym. Pacjent zwykle wraca do domu w dniu zabiegu. [1][6]

W MEDICOS: rodzaj znieczulenia i czas pobytu – [DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ].

Po zabiegu i rekonwalescencja

Rekonwalescencja zależy od rodzaju zabiegu: [3][2][6]

• po częściowej meniscektomii zwykle można od razu obciążać kończynę; powrót do sprawności trwa orientacyjnie 3–6 tygodni,
• po szyciu łąkotki łąkotka musi się zrosnąć, dlatego lekarz może zalecić kule, ortezę i ograniczenie zginania; rehabilitacja trwa orientacyjnie 3–6 miesięcy.

Fizjoterapię dobiera się indywidualnie. Przez pierwsze dni pomagają chłodzenie, uniesienie kończyny i stopniowe ćwiczenia. Prowadzić samochód można zwykle dopiero po odzyskaniu pełnej kontroli nad kończyną, nie wcześniej niż po około 2 tygodniach. [6]

Możliwe powikłania

Artroskopia jest zabiegiem małoinwazyjnym, ale nie bezryzykownym. Możliwe są: zakażenie stawu, krwiak lub wysięk w kolanie, zakrzepica żył głębokich, uszkodzenie nerwów skórnych z zaburzeniami czucia, sztywność stawu. Po szyciu łąkotka może się nie zrosnąć i wymagać ponownego zabiegu. Usunięcie części łąkotki zmniejsza jej zdolność amortyzacji, co w dłuższej perspektywie może sprzyjać zmianom zwyrodnieniowym. [1][3][6]

Kiedy pilnie skontaktować się z lekarzem

Skontaktuj się z lekarzem lub placówką, jeśli pojawi się gorączka lub dreszcze, wyciek z rany, narastający obrzęk, zaczerwienienie i ocieplenie kolana, drętwienie lub mrowienie kończyny. Ból i obrzęk łydki mogą świadczyć o zakrzepicy. Nagła duszność lub ból w klatce piersiowej – dzwoń pod 112. [6][7]

NFZ / odpłatnie

[DO POTWIERDZENIA PRZEZ KLINIKĘ: tryb NFZ / odpłatnie]. Terminy świadczeń finansowanych przez NFZ: terminyleczenia.nfz.gov.pl lub rejestracja.

Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. O wskazaniach, metodzie i przygotowaniu decyduje lekarz po badaniu. W stanach nagłych dzwoń pod 112 lub zgłoś się na SOR – Centrum Medyczne MEDICOS nie jest szpitalnym oddziałem ratunkowym.

Data publikacji: [DO UZUPEŁNIENIA] · Data weryfikacji: 2026-10 · Recenzja medyczna: [DO UZUPEŁNIENIA — lekarz MEDICOS]

Źródła

1. NHS – Meniscus tear: https://www.nhs.uk/conditions/meniscus-tear/ (objawy, kiedy do lekarza)
2. Medycyna Praktyczna (mp.pl) – Uszkodzenia łąkotek: https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/249200,uszkodzenia-lakotek (MR jako badanie z wyboru; dążenie do szycia; zwyrodnieniowe – najpierw leczenie zachowawcze)
3. AAOS OrthoInfo – Meniscus Tears: https://www.orthoinfo.org/diseases–conditions/meniscus-tears/ (leczenie zachowawcze, meniscektomia vs szycie, rehabilitacja 3–6 tygodni / 3–6 miesięcy)
4. Beaufils P i wsp. Surgical management of degenerative meniscus lesions: the 2016 ESSKA meniscus consensus. Knee Surg Sports Traumatol Arthrosc 2017: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5331096/
5. Siemieniuk RAC i wsp. Arthroscopic surgery for degenerative knee arthritis and meniscal tears: a clinical practice guideline. BMJ 2017;357:j1982: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5426368/
6. NHS – Arthroscopy: https://www.nhs.uk/tests-and-treatments/arthroscopy/ (rodzaje znieczulenia, czas, powrót do zdrowia, prowadzenie samochodu, objawy alarmowe)
7. Academy of Medical Royal Colleges, Evidence-Based Interventions – Arthroscopic surgery for meniscal tear (ulotka dla pacjentów): https://ebi.aomrc.org.uk/wp-content/uploads/2023/03/Arthroscopic_surgery_for_meniscal_tear_0421.pdf